Wystąpienie
Wystąpienie do Ministra Sprawiedliwości - Prokuratora Generalnego w sprawie wykonywania środków probacji i readaptacji skazanych z dnia 2008-03-14
RPO/517732/05/VII/714 RZ
Wystąpienie do Ministra Sprawiedliwości - Prokuratora Generalnego w sprawie wykonywania środków probacji i readaptacji skazanych.
Rzecznik zwrócił się o zajęcie stanowiska w sprawie stwierdzonych przez Biuro Rzecznika nieprawidłowości w wykonywaniu środków probacji i readaptacji skazanych oraz propozycji nowych rozwiązań legislacyjnych w tym zakresie. Zaproponowane zmiany służą doskonaleniu nieizolacyjnych form postępowania ze skazanymi, jako realnej alternatywy dla bezwzględnej kary pozbawienia wolności.
Wśród kilkudziesięciu propozycji zmian warto odnotować stwierdzenie niekonstytucyjności rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 12.06.2003 r. w sprawie szczegółowego sposobu wykonywania uprawnień i obowiązków kuratorów zawodowych, które wykracza poza zakres delegacji zawartej w art. 12 ustawy z dnia 27.07.2001 r. o kuratorach sądowych; potrzebę zmiany art. 178 § 1 Kodeksu karnego wykonawczego, wprowadzającą do praktyki zasadę wykonywania kontroli okresu próby wobec osób, którym sąd warunkowo zawiesił wykonanie kary pozbawienia wolności bez ustanowienia dozoru nad nimi, przez kuratora sądowego właściwego ze względu na miejsce zamieszkania lub pobytu tych osób; konieczność znacznego wsparcia etatowego służby kuratorskiej oraz równomiernego obciążania kuratorów zawodowych środkami probacji i innymi obowiązkami; potrzebę częstszego stosowania dozoru oraz nakładania obowiązków na skazanych przez sądy orzekające karę pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem jej wykonania.
Wystąpienie dołączone do tego dokumentu:
Opis odpowiedzi:
Sekretarz Stanu w Ministerstwie Sprawiedliwości (16.04.2008 r.) zapewnił, że wnikliwie przeanalizowano opracowanie poświęcone wykonywaniu w Polsce środków probacji i readaptacji skazanych. Część postulatów Rzecznika zostanie zrealizowana, inne propozycje skłaniają do polemiki. Ministerstwu znany jest problem delegacji ustawowej zawartej w art. 12 ustawy o kuratorach sądowych. Rozwiązaniem byłoby wydanie na podstawie Kkw rozporządzenia określającego uprawnienia i obowiązki kuratorów dla dorosłych w zakresie wykonywania orzeczeń karnych. Do tego niezbędne są zmiany w Kodeksie karnym wykonawczym oraz rozporządzeniu Ministra Sprawiedliwości z dnia 12 czerwca 2003 r. w sprawie szczegółowego sposobu wykonywania uprawnień i obowiązków kuratorów sądowych, wydanym na podstawie art. 12 ustawy. Potrzebne są też zmiany w procedurze cywilnej w zakresie wykonywania orzeczeń rodzinnych i nieletnich przez kuratorów rodzinnych. Procedura tych zmian będzie jednak skomplikowana.
Postulowana zmiana art. 178 § 1 Kkw nie wydaje się konieczna. Słuszna natomiast jest propozycja uporządkowania terminologii przepisów dotyczących wykonywania dozoru wobec osób, dla których zastosowano warunkowe umorzenie postępowania karnego. Ministerstwo rozważy także zmianę przepisów dotyczących określenia standardów pracy kuratora sądowego. Również postulaty w zakresie wykonywania dozoru orzeczonego na wniosek skazanego na podstawie art. 167 Kkw są zasadne i Ministerstwo podejmie kroki zmierzające do wyeliminowania błędów wskazanych przez Rzecznika.
